Aanleiding
In mei 2006 bracht het ministerie van VROM het rapport ‘Ouderen onder Dak’ uit. Het betrof een onderzoek naar wonen, welzijn en zorg voor ouderen in kleine dorpen. In het rapport wordt onder andere geconstateerd dat er veel ouderen in kleine dorpen leven, die, wanneer ze afhankelijk worden van zorg, graag in hun vertrouwde omgeving zouden willen blijven wonen. Maar vanwege het ontbreken van geschikte woonzorgcomplexen zien zij zich gedwongen om hun vertrouwde omgeving te verlaten. Vanuit de eigen expertise stuitte DAAD daarnaast op een tekortkoming van de recent gebouwde zorgcomplexen. De schaal en de harde overgang tussen privé en publiek van deze complexen sluiten ruimtelijk niet aan op de karakteristieke eigenschappen van de dorpen. Naar aanleiding van dit rapport en de open oproep voor zorgarchitectuur door het SfA voerden DAAD Architecten, Onix en Peter de Kan een onderzoek uit naar Nieuwe Erven.
Insteek
Voor het onderzoek is gekozen voor een bottom-up benadering. In gesprekken met experts op het gebied van ouderenhuisvesting en dorpsbewoners, om wie het uiteindelijk draait, worden vragen gesteld met betrekking tot zorgarchitectuur. Op basis van deze inventarisatie wordt ontwerpend onderzoek verricht naar mogelijke oplossingen en ruimtelijke vertalingen. Het onderzoek beschrijft vier casestudies die onderdeel zullen zijn van een reizende expositie. Tot slot verschijnt er een publicatie.
Resultaten
In de lente van 2009 is met een keet door de dorpen van Midden-Drenthe gereisd. Een rondreis met een expositie en een uitnodiging aan de dorpsbewoners om hun persoonlijke wensen met betrekking tot de Nieuwe Erven aan het onderzoek toe te voegen. Het onderzoek resulteerde uiteindelijk in een cahier en de website www.nieuweerven.info Deze website is gelanceerd om de communicatie tussen de architect, de toekomstige gebruikers en mogelijke ontwikkelaars van het Nieuwe Erf-concept in stand te houden.
Doorwerking
Het project heeft geholpen om de onderzoekscapaciteiten van het bureau te verbeteren en binnen het onderzoeksteam zijn de onderlinge relaties versterkt. Daarnaast is het voor DAAD een belangrijke aanzet geweest in een langlopend onderzoek naar nieuwe woon-/werktypologieën in een dorpse context.
Met het verschijnen van het cahier en een presentatieavond onder leiding van Platform GRAS is het project breed bekend geraakt. Als gevolg van de studie heeft het onderzoeksteam een opdracht gekregen voor een pilot in Garminge. Dat project moet echter nog worden uitgevoerd en heeft tot dusverre nog weinig concreet vervolg. Wel druppelen er nog steeds lezingverzoeken en andere vragen binnen die direct aan het project te relateren zijn.
Toegekend bedrag: € 55.000,00
Datum aanvraag: juli '07
Datum realisatie: september '09
